Zandstralen, waarom en hoe?

Uitleg over de techniek van het zandstralen, wat je ervoor nodig hebt en wanneer het toegepast kan worden. Kan ook gebruikt worden voor decoratieve doeleinden.

De techniek

Zandstralen is het onder hoge druk, lucht vermengd met korrels tegen een object sturen, zodat het oppervlak wordt blootgesteld aan een schurende werking. Zand wordt niet meer hiervoor gebruikt, omdat dit uiteen kan vallen in heel fijne deeltjes die niet gezond zijn. Vaak wordt corundum of smeltslak toegepast, er kan ook gekozen worden voor glasparels. Hoe grover de korrels, hoe grover de structuur van het oppervlak wordt. De glasparels zijn glad, het resultaat is een gladder oppervlak.
Smeltslak blijft over bij de productie van ijzer. De slakken worden gemalen en gezeefd, zodat de verschillende groottes uit elkaar gehaald worden. Grit dat gemaakt is van smeltslak is goedkoop en is meestal voor eenmalig gebruik. Nadeel van smeltslak is dat er ijzer inzit, waardoor er ijzerdeeltjes op en in het object kunnen blijven liggen. Corundum is een mineraal dat bestaat uit aluminiumoxide en wordt veel gebruikt om te slijpen en schuren.

Wat is er nodig

Om te kunnen zandstralen is, uiteraard, zand of een ander soort grit, plus een flinke hoeveelheid samengeperste lucht uit een compressor nodig. Verder is een pistool met een beker of aanzuigslang benodigd, zodat het grit gemengd wordt met de samengeperste lucht. Als je zo zou gaan werken, dan vliegt het grit tegen het werkstuk aan en valt daarna op de grond. Dit wordt gedaan met grit dat niet herbruikbaar is, of als het werkstuk niet een straalkast of -cabine past.
Meestal wordt er namelijk gewerkt in een straalcabine, of straalkast, zodat terugwinning mogelijk is. Er zijn ook speciale sets in de handel waarmee je zonder straalkast kleine oppervlaktes kan zandstralen met de mogelijkheid om terug te winnen. Het terug te winnen materiaal wordt dan opgevangen in een zakje die leeggemaakt kan worden.

Terugwinning van het grit

Het meeste grit kan meermalen gebruikt worden, tenzij het sterk vervuild, of te fijn geworden is. Soms is het nodig het gebruikte grit weer te laten drogen, dit komt omdat in samengeperste lucht meer vocht zit wat ervoor zorgt dat het grit gaat klonteren. Het grit kan dan niet meer worden opgezogen en er komt alleen maar vochtige lucht uit de spuit. Een waterafscheider op de compressor voorkomt dit probleem., want die zorgt ervoor dat in de perslucht geen water meer zit. Dit is ook beter voor de aangesloten apparatuur, omdat er dan geen vocht meer in het gereedschap komt.

Te behandelen materialen

Er zijn veel soorten materiaal die gezandstraald kunnen worden, soms wordt stralen als een voorbewerking ingezet, andere keren is het de laatate bewerking.
Metaal en hout worden gestraald om losse delen te verwijderen, zoals roest en verf. Glas kan worden gestraald om het te matteren. Het zandstralen kan plaatselijk zijn, of het gehele oppervlak. Bij plaatselijke bewerking zal het object moeten worden afgeplakt om de rest niet te beschadigen. Bij glas wordt voornamelijk afgeplakt om een motief aan te brengen op het glas. Dit motief kan je snijden uit zandstraalfolie met een snijplotter.

Nabehandeling

Is het zandstralen klaar, dan wordt het object gereinigd en kunnen de eventueel afgeplakte delen weer zichtbaar gemaakt worden, zodat het uiteindelijke motief zichtbaar wordt. Is het zandstralen als voorbewerking uitgevoerd, dan kan het nu verder behandeld worden. Op glas zal het motief pas duidelijk te zien zijn als het droog en vetvrij is gemaakt.
© 2012 - 2022 Vier, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Kinetisch zand, zand om binnen mee te spelenKinetisch zand, zand om binnen mee te spelenHaal het strand naar binnen! Ben je het ook zo beu om na een dagje spelen op het strand kilo's zand uit de kleren en sch…
Alles wat je moet weten over de Delfstof zandWat is zand nou precies? en hoe ontstaat zand? Wat voor dingen kan je met zand doen in plaats er alleen maar van te kunn…
Zelf de velgen van uw auto spuiten, zo doet u dat!Zelf de velgen van uw auto spuiten, zo doet u dat!De velgen van uw auto krijgen een hoop te verduren. Het komt dan ook regelmatig voor dat de lak van velgen dof wordt of…

Kleding bedrukken, hoe te doen?Reclame T-shirts maken, hoe gaat dat nou? Er zijn verschillende technieken die gebruikt worden hiervoor. Natuurlijk kan…
Een snijplotter, wat kan je ermee?Wat is een snijplotter en wat kan je ermee doen? In dit artikel wordt uit de doeken gedaan hoe een snijplotter werkt en…
Reacties

Tom, 17-09-2016
Goededag,

Leuk informatief artikel! Ik heb echter nog wel een vraag, ik wil graag hout (eiken) gaan zandstralen voor een mooi decoratief effect met reliëf. Ik heb nog niets aangekocht, kunt u mij hierbij adviseren?

Dank alvast.

Groet, Tom Reactie infoteur, 24-10-2016
Bedankt voor de opmerking, zelf heb ik geen ervaring met het zandstralen van hout, ik denk dat je het beste kunt beginnen met een lage druk en redelijk fijn straalmateriaal. Dan kan je zien wat het doet en eventueel je druk en grofheid van je straalmateriaal aanpassen.

Succes!

Richard, 28-06-2015
Ik wilde gaan zandstralen en heb een compressor, cabine en korund gekocht. Het werkt echt fantastisch! Eigenlijk te goed. Ik kan er fantastisch roest en verf mee verwijderen. Maar mijn toepassing is decoreren van glazen en spiegels. Het korund wat ik heb is te grof en ik kom niet goed in de kleine hoekjes. Langer doorstralen op dezelfde plek leidt tot veel vertroebeling maar ik kan dan geen geleidelijke overgangen meer maken. Welk straalmiddel kan ik het beste hiervoor gebruiken en waar kan ik dit kopen? Reactie infoteur, 14-07-2015
Beste Richard,

Dat is altijd lastig, de keuze van het te gebruiken grit. Zelf gebruik ik het meest goedkope grit, dat geeft voor mij een goed resultaat. Wel gebruik ik het vaker, dan wordt het vanzelf fijner. Het grit wordt verkocht als zijnde eenmalig grit. Pas als het verstoft door de opvangzak of luchtfilter heen, verdwijnt het uit de cyclus en vul ik weer wat aan. Dit straalmiddel kan je zelfs gewoon in de bouwmarkt kopen.
Maar ik maak dan ook geen geleidelijke overgangen, doe alleen schrepe overgangen. Voor de rest moet het zo egaal mogelijk worden. Dat bereik je door een goede straal op je object te krijgen, voldoende lucht en straalmiddel.
Succes!

Eline Oskam, 19-02-2015
Goedemiddag,

Ik heb een vraag en hoop dat u mij verder zou kunnen helpen. Ik wil graag glas gaan zandstralen voor decoratieve doeleinden. De snijplotter en zandstraalkast zijn al binnen, maar nu de compressor nog. Ik heb geen idee welke compressor ik moet hebben hiervoor?! Zou u mij alstublieft kunnen informeren hierover? Alvast hartelijk bedankt.

Vriendelijke groeten van Eline Oskam Reactie infoteur, 23-02-2015
Beste Eline,

Voor zandstralen van kleine oppervlaktes heb je niet een heel sterke compressor nodig.
Dat heeft pas zin als je grote oppervlaktes wil gaan behandelen.
Een compressor met een opbrengst van 180 liter per minuut is voldoende voor het stralen van glazen en dergelijke kleine dingen.
Wil je complete ruiten gaan stralen, dan heb je een grotere compressor nodig en ook een grote cabine.

Wat meer van belang is, is een vochtscheider. Zorg dat er eentje op de compressor zit en gebruik deze goed, regelmatig leegmaken. Dit zorgt ervoor dat je grit niet gaat plakken en de boel gaat verstoppen. Is de boel verstopt, dan voorzichtig het grit weghalen en de spuit laten drogen.
Je moet ook geen olienevelaar ertussen zetten, dat is gebruikelijk voor luchtgereedschap.
Een nevelaar zorgt voor een klein beetje olie in de luchttoevoer, zodat je gereedschap goed blijft werken.

Vier (6 artikelen)
Gepubliceerd: 23-09-2012
Rubriek: Hobby en Overige
Subrubriek: Hobby
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.