InfoNu.nl > Hobby en Overige > Boeken > De "Zoete Mond" van Rosenboom
recensie

De "Zoete Mond" van Rosenboom

De "Zoete Mond" van Rosenboom "Zoete Mond" is de titel van het laatst gepubliceerde boek van Thomas Rosenboom, (eerste druk 2009). De titel "Zoete Mond" slaat uiteraard niet op het virtuoos taalgebruik van Rosenboom, maar het taalgebruik van Rosenboom lijkt wel uit een zoete mond te komen, of moet ik zeggen een "rosenmond". "Zoete Mond" is een geweldige roman over de rivaliteit tussen dierenarts Rebert van Buyten en vergane glorie Jan de Loper en speelt zich af in een dorpje aan de Rijn.

Thomas Rosenboom

Thomas Rosenboom (1956) won tweemaal de Libris Literatuur Prijs, in 1994 met de roman Gewassen vlees en in 1999 met Publieke Werken. In 2003 werd zijn roman De nieuwe man genomineerd voor de AKO Literatuurprijs. Zijn nieuwste boek Zoete Mond heeft weliswaar op de shortlist van de Gouden Uil 2010 gestaan en eveneens op de longlist van de Libris Literatuur Prijs, maar in beide gevallen is de prijs naar een andere schrijver gegaan.

Zoete Mond, het verhaal

Het verhaal speelt zich af in de jaren zestig van de vorige eeuw. Het boek begint met de ontsnapping tijdens een storm van een witte dolfijn, die naar een dierentuin vervoerd wordt. Ongeveer tegelijkertijd overlijdt er ergens in het dorpje Angelen een goudvis. Het lot van deze dieren vormt de opmaat voor het verdere verhaal.

De hoofdpersoon, Rebert van Buyten, gaat aanvankelijk studeren aan de Landbouw Hogeschool te Wageningen. Door omstandigheden en onvermogen vindt hij geen aansluiting bij andere studenten en vereenzaamt hij steeds meer. De zorg voor een zieke kater Kloris brengt hem op het idee dierenarts te willen worden. Daardoor verandert zijn leven, hij gooit zich helemaal op de studie Diergeneeskunde en assisteert al snel in een dierenartspraktijk. Hij leert Tine kennen en door haar krijgt hij ook nieuwe vrienden. Als ze trouwen, wordt hij compagnon in de dierenartspraktijk. Door een noodlottig ongeval komt Tine om het leven, en samen met haar de vrouw en het dochtertje van hun vriend. Na de eerste doorstane ellende besluit Rebert naar Angelen, een dorp aan de Rijn, te verhuizen. Hij komt in de voormalige burgemeesterswoning te wonen. Hij heeft met niemand contact, totdat op een dag een hond die door kinderen wordt uitgelaten onder een auto komt. Rebert is getuige van dit ongeval en hij komt als het ware mechanisch in aktie als dierenarts. Bij deze gebeurtenis ontmoet hij Lieneke en later haar moeder, Laura Banda, op wie hij verliefd wordt. Het vervolg van de roman gaat over de rivaliteit tussen Rebert en Jan de Loper, van oudsher de adelijke pias en weldoener van het dorp. De strijd gaat om populariteit bij en erkenning door de dorpsinwoners. Voor beide mannen is die erkenning een soort levensvoorwaarde geworden.

Zoete Mond, de taal

"Zo gleed het leven voorbij, gelijkmatig als de rivier, in gedurige vernieuwing die eigenlijk opeenvolging was, of vervanging, zodat er niet veel veranderde. Elk jaar kwamen er nieuwe appels aan de bomen, andere appels, maar het bleven appels; elk jaar stonden er nieuwe lammetjes in de wei, maar het bleven lammetjes, en uiteindelijk gold dat ook voor de mensen, die wel stierven en geboren werden, maar voornamelijk toch hetzelfde bleven."

Dit is een willekeurig fragment uit de roman, waaruit je gewoon dat rustige leven in dat dorp aan de rivier proeft. Bij het geciteerde fragment ontkwam ik er echter niet aan een gedachtenzijsprongetje te maken naar de Metamorfosen van Ovidius: "... er is niets in deze hele wereld dat blijft. Alles verglijdt, elk ding krijgt vorm en gaat voorbij. Ja, ook de tijd verstrijkt in een gestadige beweging als een rivier, die net zomin haar stroom kan stuiten als een vluchtig uur kan stilstaan ....." en : " ... Men spreekt van geboorte, als er iets anders aanvangt dan er was, en sterven is ophouden met hetzelfde zijn. En toch, het groot geheel blijft wel bestaan ...".

Zo zijn er nog veel meer passages, waarbij je praktisch op het woordgebruik kunt sabbelen. ("Loom sabbelde de branding aan het strand" (sic!)) Maar er zijn ook passages te over waar het taalgebruik van Rosenboom gelijke tred houdt met de obsessie en de ongebreidelde gedachtegang van de hoofdpersoon Rebert. Het lijkt of je in een delirium van over elkaar buitelende gedachten verzeilt, bijvoorbeeld daar waar Rebert koortsachtig vastgrijpt aan een zojuist bedachte uitvinding. Rosenboom brengt deze uitvinding met zoveel technische details in kaart, dat je bijna wetenschappelijk onderlegd uit de strijd komt. Daar waar Rosenboom schrijft over de ervaringen van diergeneeskunde student Rebert waan je jezelf na lezing hiervan ook een halve dierenarts.

Kortom, het taalgebruik van Rosenboom is machtig als slagroom op een toch al puike taart.

Obsessie

Obsessie is een ingrediënt dat in meer boeken van Rosenboom de boventoon voert, zoals bijvoorbeeld in De Nieuwe Man. Het is knap hoe Rosenboom de verbetenheid van de geobsedeerde persoon in kwestie in kaart weet te brengen. Begrijpen doe je het niet altijd. Het begint onschuldig en gaande het verhaal zie je hoe de persoon steeds geobsedeerd raakt tot het abnormale aan toe. De obsessie wordt niet veroorzaakt door een gebeurtenis van buitenaf, maar wordt alleen losgemaakt. De geobsedeerden hebben een stevige aanleg om geobsedeerd te raken. Rosenboom heeft wat met obsessie, dunkt mij en voor zover dat een obsessie is om boeken te schrijven, mag hij van mij voorlopig doorgaan.
© 2010 - 2019 Plato, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Thomas Rosenboom - Spitzen, BoekverslagThomas Rosenboom - Spitzen, BoekverslagThomas Rosenboom - Spitzen /Em. Querido’s Uitgeverij BV/ 2005 2e Druk (2005) /143 bladzijden/ Novelle - Boekverslag
Nederlandse literatuurEr wordt een onderscheid gemaakt tussen literatuur en lectuur. Deze verschillen hebben vooral te maken met de schrijfsti…
Is de zoete aardappel gezond?Is de zoete aardappel gezond?Hoe gezond is de zoete aardappel eigenlijk? Er zitten aardig wat vitaminen in, maar wat doen deze vitaminen nou eigenlij…

Reageer op het artikel "De "Zoete Mond" van Rosenboom"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Plato
Gepubliceerd: 22-10-2010
Rubriek: Hobby en Overige
Subrubriek: Boeken
Artikelen met het label 'Recensies' bevatten naast objectieve informatie ook subjectieve informatie in de vorm van een beoordeling.
Schrijf mee!