InfoNu.nl > Hobby en Overige > Boeken > Geuren; Philippe Claudel
recensie

Geuren; Philippe Claudel

Geuren; Philippe Claudel Puur poëtisch: zo sijpelen de jeugdherinneringen van Philippe Claudel van de pagina's in zijn boek Geuren. In tal van kleine hoofdstukjes wordt duidelijk hoe ons geheugen geïmpregneerd raakt door ons reukzintuig. In Geuren slaagt Philippe Claudel erin om van literatuur een bijna zintuiglijk genot te maken. De verhalen spelen zich af in de geboortestreek van Claudel en zijn het meest persoonlijke van wat hij tot nu toe geschreven heeft.

Lyrisch proza

Schrijven over geuren is een boeiende aangelegenheid en werkt poëzie in de hand of op zijn minst lyrisch proza zoals in het beroemde boek Das Parfum van Patrick Süsskind. En zo ook in het boek Parfums van Philippe Claudel, welk boek in de Nederlandse vertaling Geuren in 2012 verscheen bij Uitgeverij De Bezige Bij, ISBN 9 789023 474265.

"Op de kerktorens van de dorpen, half uitgewist door de dampende hitte, slaat de klok drie uur, en de bronzen echo's dwalen loom langs de hemel die vol is van pure onverschilligheid". Met zulke prachtige, poëtische zinnen is het boek doorspekt. Vaak gaat het dan over geuren, uiteraard. Zo beschrijft Claudel de geur van kaneel als een "olfactorische melodie van winter en feest, die je naar het hoofd stijgt als een legale drug". Wijn, suiker, een sinaasappelschijfje, kruidnagels en een handje kaneel vormen samen een "duivelsdrank". Onder het genot van deze duivelsdrank komen de tongen los en "opeens komt het gesprek op minaretten, toendra's en eenzaam opgesloten prinsessen. Op karavanserais, dwergpaarden en steppes. Op dikke tabak, gebroken zwaarden, een keizer in een versteend kasteel, bevroren leer en trouw gebleven soldaten, verdrinkend in een Russische rivier als alles al verloren is en als de wereld al dood is, ook al zullen zij dat nooit weten".

Geuren

Alfabetische volgorde

De hoofdstukjes in het boek Geuren staan in alfabetische volgorde, te beginnen met de A van Aarde. Het lijkt alsof de schrijver begonnen is aan een olfactorische encyclopedie. Maar een encyclopedie is doorgaans een standaardwerk en als je het over geuren hebt, heb je het over subjectieve beleving. Hoe zet je dat op papier om de lezer te laten ruiken wat je bedoelt? Bij Claudel is het alsof je met een trechter op je neus de bedwelmende geuren van het leven inademt. Iedere geur maakt associaties los. Iedereen kent bijvoorbeeld de geur van asfalt, als er na een lange hete dag de eerste druppels regen vallen - een soort opluchting van ozon. En zat je toevallig net aardbeien te eten, dan krijgen die aardbeien ook een extra dimensie.

Jeugdherinneringen

Zo werkt de schrijver zich van de A van Aarde en Acacia via Meisjes en Mist naar Zwembad en Zwerftochten.
Het zijn 63 teksten geworden, die herinneringen uit het verleden oproepen. Een vergeten wereld, waarvan nog wat flarden over zijn; een wereld waarin Claudel opgroeide; een wereld die tot ons komt door een diversiteit aan geuren: zoet en bitter, eenvoudig of ingewikkeld. Het is de wereld van Claudel's geboortestreek, het stadje Dombasle-sur-Meurthe waar hij geboren is en waar hij nog altijd woont.
Net zoals de geuren zoet en bitter zijn, en eenvoudig of complex, zo zijn ook de herinneringen: nostalgisch, weemoedig, dromerig, een beetje pijnlijk soms.

Geparfumeerde memoires

Nostalgisch; de geur van gebakken spek zoals de vader van Claudel dat bereidde en in navolging waarvan Claudel dat zelf eens in de zoveel tijd nog steeds doet met een glas wijn in de hand "om deze mis te vieren die ik nog niet wil afzweren". En een soort eau de cologne, waarmee de kapper na een knipbeurt in de weer gaat en wat Claudel's moeder de uitspraak ontlokt, dat hij zo lekker ruikt en dat hij zo knap is. Een beetje weemoedig ook, want de kleine Philippe gelooft haar. "Het is de tijd waarin je alles gelooft wat je moeder zegt". Zijn moeder, bij wie hij graag in de buurt is en die tegen astma-aanvallen zijn borst insmeert met een zalf die de kamer vult met "een scherpe bosgeur en hevige flarden hars en menthol".

Eveneens een beetje pijn, het onbegrip dat hij als jongen ieder jaar op kamp gestuurd werd, terwijl hij dat helemaal niet wilde. Alleen aan het kampvuur aan het einde van het kampverblijf ontleent Claudel een mooie herinnering met de onstuimige geur van rook.
Dromerig als Claudelle terugblikt op zijn eerste kus met dikke Frenzi, die ruikt naar geconfijte angelica; en door toedoen waarvan hij nog jaren de pot met dit soort vruchtjes uit zijn moeders keukenkast plundert om zich eraan te bedwelmen.

In deze caleidoscoop van geuren legt Philippe Claudel zijn ziel een stukje bloot aan de lezer. De soms aandoenlijk geparfumeerde memoires voeren de lezer ook ongetwijfeld bij tijd en wijle terug naar de eigen jeugdherinneringen. Geuren is een Claudel geworden om te omarmen of natuurlijk om diep in te ademen.
© 2012 - 2019 Plato, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
recensieHet Onderzoek, een Kafkaësk werk van Philippe ClaudelHet boek "Het Onderzoek" van de Franse schrijver Philippe Claudel verscheen in maart 2011 bij uitgeverij De Bezige Bij.…
Een parfum kopen dat bij je pastEen parfum kopen dat bij je pastParfums zijn in te delen in verschillende groepen. Geuren kunnen bloemig zijn, fris en fruitig, of juist wat zwaarder. W…
Beauty: Geuren zijn persoonlijkBeauty: Geuren zijn persoonlijkGeuren zijn persoonlijk, iets wat meer persoonlijk is, is haast niet te vinden. Maar dat maakt ook dat favoriete geuren…
Parfum: van toen tot nuWist je dat vroeger, parfum werd gebruikt om onaangename geuren uit de riolen te maskeren? En later werd parfum zelfs ge…

Reageer op het artikel "Geuren; Philippe Claudel"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Plato
Gepubliceerd: 14-12-2012
Rubriek: Hobby en Overige
Subrubriek: Boeken
Artikelen met het label 'Recensies' bevatten naast objectieve informatie ook subjectieve informatie in de vorm van een beoordeling.
Schrijf mee!