Creatief met textiel: batikken met de tjanting

Bij batikken maak je er gebruik van dat vet geen water opneemt. De batik-techniek komt oorspronkelijk uit Indonesie.

Materiaal

• stof die gemaakt is van natuurlijke materialen
• houtskool of potlood
• batikwas
• oude kranten
• koudwaterverf in de primaire kleuren geel, rood en blauw

Gereedschap

• tjanting, dit is een bakje waar je hete was in kunt doen en waarmee je lijnen van was kunt trekken
• houten raamwerk
• (elektrisch) au bain mairie kooktoestel
• kwasten en penselen
• punaises
• bakken of emmers voor de verfbaden
• strijkijzer
• strijkplank
• grote pan
• schuimspaan

Werkwijze

De stof moet strak op het houten raamwerk gespannen worden. Daarna teken je je ontwerp met potlood of houtskool op de stof (deze lijnen worden later weg gewassen).

Je stof wordt eerst in het lichtste verfbad geverfd. Je moet daarom alle stof die niet geel, niet groen en niet oranje moet worden afdekken met was.

De was moet je voorzichtig au bain marie verhitten. Nooit de was direct op het vuur zetten, want hij kan ontploffen. Grote vlakken stof vul je in met een kwast, motieven en lijnen breng je aan met de tjanting.

Eerste verfbad

Het eerste verfbad is het gele verfbad. Hoelang je de stof daarin laat, hangt ervan af hoe intens je de kleur wilt hebben. Als de kleur egaal wilt hebben, moet je de stof in beweging houden.

Na het verfbad kook je de was uit de stof in een grote pan met water. Als je het water na het koken af laat koelen, komt de was boven drijven. Voor je stof uit het water haalt, eerst de was met een schuimspaan uit de pan halen, want anders komt de was weer op je stof. Daarna strijk je de stof tussen een laag kranten om de rest van de was eruit te halen.

Tweede verfbad

Voor het tweede verfbad breng je opnieuw was aan. Dit gaat een rood verfbad worden. Je moet nu alle stof afdekken die geel moet blijven en je moet alle stof afdekken een andere kleur moet krijgen dan rood, oranje of paars.

Het verfbad gaat op dezelfde manier als het eerste verfbad, met als enige verschil dat je nu rode verf gebruikt.

Derde verfbad

Het derde verfbad is blauw. Je dekt alles af wat geel, rood, oranje moet blijven. Het geel dat groen moet worden en het rood dat paars of oranje moet worden dek je niet af. Daarna doe je weer hetzelfde als bij het eerste verfbad, met het verschil dat je nu blauwe verf gebruikt.

Craquelé

Als je dat leuk vindt en als het bij je ontwerp past, kun je de stof voor je 'm in een verfbad doet, kreukelen. De was breekt dan. In de breuklijntjes komt de verf dan ook. Je krijgt hierdoor een heleboel lijntjes waardoor je werkstuk er levendiger uit ziet.

Dit artikel maakt deel uit van de Special Creatief met textiel.