Natuurfotografie een mooie hobby

Meer dan 400.000 Nederlanders hebben als hobby het fotograferen van de natuur. De digitale apparatuur biedt steeds meer mogelijkheden om de prachtigste opnamen te maken. Maar helaas wordt de fotohobby niet door iedereen op een verantwoorde wijze uitgevoerd.

Verantwoorde natuurfotografie

Onder natuurfotografie kan worden verstaan alle fotografie met als onderwerp natuurlijke elementen als planten, dieren, geologische verschijnselen en fysische verschijnselen. Bij natuurfotografie staat voorop dat het leven en de levenswijze van dieren en planten wordt gerespecteerd. Een goede natuurfotograaf verdiept zich daarom in kennis van de natuur en ecologie om begrip te krijgen voor het onderlinge gedrag van de dieren en hoe het gedrag in hun omgeving is. Pas met die kennis kan er sprake zijn van het bedrijven van verantwoorde natuurfotografie.

Tien Gouden Regels

De meest kwalijke fout die natuurfotografen kunnen maken is de natuur te verstoren. Dat verstoren kan op veel manieren. Tien Gouden Regels (volgens het Vara programma Vroege Vogels) om op een verantwoorde wijze de natuur te fotograferen zijn:

1. Fotografeer dieren en planten alleen in hun leefomgeving.
2. Vang of verontrust geen dieren.
3. Bied geen voedsel aan speciaal voor de foto.
4. Fotografeer alleen nesten als dit de dieren niet verstoort.
5. Houd een gepaste afstand bij het fotograferen.
6. Verdiep je in de natuur en de ecologie van de soorten.
7. Natuurfoto’s zijn niet geënsceneerd en gemanipuleerd.
8. Wees een goede natuurgast en beschadig geen natuur.
9. Betreed geen verboden terrein.
10. Laat geen afval achter.

Naast deze tien regels is ook een aantal andere gedragsregels van belang om de natuur niet te verstoren of beschadigen. Het afknippen van takken bijvoorbeeld, om het juiste beeld te verkrijgen, is daarom uit den boze. Maar ook het weten wanneer wel of niet geflitst kan worden is ook belangrijk voor een natuurfotograaf.

Verklap geen bijzondere plekjes

Ook diverse andere handelingen om de mooiste foto te kunnen maken zijn laakbaar zoals dieren beetpakken, bloemen of planten vertrappen, struiken vernielen, verkeerd voedsel voeren of dicht naar nesten klimmen. Sommige natuurorganisaties verbieden uitdrukkelijk het maken van alle nestfoto’s en voor hen zijn bedreigde diersoorten volkomen taboe als onderwerp. Fotografen die bijzondere plekjes hebben gevonden voor het fotograferen wordt door die organisaties ontraden die plekjes bekend te maken om grote toeloop van fotografen te voorkomen.

Aanbevelingen voor natuurfotografen:

• Planten en dieren worden alleen gefotografeerd in hun natuurlijke omgeving.
• Dieren worden nimmer gevangen om ze daarna te fotograferen.
• Planten worden niet geplukt om ze te fotograferen.
• Bestaande situaties worden gerespecteerd en niet gewijzigd waardoor de natuurlijke bescherming van dieren en planten gewaarborgd blijft.
• Nesten worden in principe niet gefotografeerd en vogels in de buurt van nesten worden niet verstoord.
• Een uitzondering hier op vormen nesten van vogels waarvan bekend is dat ze mensen tolereren waarbij de hoofdregel om de dieren niet te verstoren in acht wordt genomen.
• Nestholen worden alleen gefotografeerd als dit niet verstorend werkt.
• Naar voedsel zoekende of voedsel aandragende dieren worden niet verstoord.
• Slaapplaatsen en rustplaatsen worden alleen gefotografeerd als daar geen verstoring van uitgaat.
• Uitheemse diersoorten worden niet gefotografeerd waardoor fotografen op geen enkele manier meewerken aan de handel in beschermde diersoorten.
• Voorkom verstoring door bijvoorbeeld vanuit een schuilhut te fotograferen.
• Eenmalig aanbod van het juiste voedsel kan een toegestane methode zijn om dieren dichtbij te krijgen.

Dit artikel kwam mede tot stand met het uitgangspunt dat Vara Vroege Vogels verspreiding van deze teksten propageert.